Συνέντευξη στη Λουκία Πλυτά

«Μια φορά κι ένα καιρό…»

κι ένα μαγικό ταξίδι ξεκινάει

-Κύριε Χαρίτο, πότε και πώς, συναντηθήκατε με την τέχνη της γραφής;

Από το Δημοτικό που έμαθα να γράφω. Θυμάμαι εκθέσεις μου στη Β΄ Δημοτικού να επιλέγονται από τη δασκάλα και να διαβάζονται δυνατά στην τάξη.

-Τι είναι ποίηση για εσάς, τι σας προσφέρει η γραφή και που αποσκοπείτε γράφοντας;

Είναι ο τρόπος που το μυαλό σου μεταφράζει τον κόσμο. Στόχος κάθε γραφής είναι να ξεφορτώσεις το δέντρο του μυαλού σου από τους καρπούς του για να μην σπάσει. Και να τους δοκιμάσουν οι άλλοι με την ελπίδα να κάνουν «μμμμμ». Δε με ονομάζω ποιητή πάντως.

-Μιλήστε μας για τη συλλογή διηγημάτων σας «Μικρή εγκυκλοπαίδεια του θανάτου» (εκδόσεις Στερέωμα, 2022), η οποία μάλιστα ήταν υποψήφια για τα βραβεία «Αναγνώστη». Ποιες σκέψεις σάς ώθησαν ν ασχοληθείτε με ένα τόσο έντονο θέμα;

Η σκέψη ήταν μια… ο θάνατος… ως άνθρωπος… ως επαγγελματίας… ως εργαζόμενος… ως φαινόμενο… ως γλωσσική κατασκευή…

-Κύριε Χαρίτο, πως αποφασίσατε ν’ ασχοληθείτε με τη συγγραφή παιδικού βιβλίου;

Ήρθε κάποτε στο μυαλό μου μια ιδέα και ήταν μια ιδέα για παιδικό βιβλίο. Μια ιδέα παιδική. Ποτέ πριν δεν είχα σκεφτεί πως θ’ ασχοληθώ με το είδος.

-Πείτε μας για το πρόσφατα βραβευμένο με το Κρατικό Βραβείο Παιδικού Λογοτεχνικού Βιβλίου 2023 για το έργο σας με τίτλο «Για φαντάσου» (εκδόσεις Μεταίχμιο 2022);

Είναι ένα βιβλίο που προτείνει στα παιδιά να μπούνε σε ένα ατελείωτο παιχνίδι φαντασίας. Να αναρωτηθούν για τα πάντα και να τα φανταστούν αλλιώς.

-Ποια είναι η σημασία που αποδίδετε στο βραβείο και στις διάφορες διακρίσεις του βιβλίου; Πως τα αξιολογείτε; 

Είναι ένα ζεστό καρβέλι ψωμί για τον εγωισμό σου και τον ναρκισσισμό σου. Τους ξεπεινάει (ελπίζω όχι πρόσκαιρα). Ίσως κάνει λίγο πιο εύκολα τα επόμενα βήματα. Αν οι διακρίσεις συνοδεύονται από χρήματα είναι μια ανέλπιστη βοήθεια σε μια εποχή με κλειστές στρόφιγγες.

–Τα παραμύθια είναι ίσως η πιο δύσκολη/ευαίσθητη κατηγορία της λογοτεχνίας, γιατί απευθύνεται σε μικρά παιδιά. Ποια είναι τα σημεία τα οποία οφείλει ο συγγραφέας να προσέχει ιδιαίτερα;

(Δεν ξέρω αν είναι το πιο δύσκολο είδος). Να μην είναι ψεύτης κυρίως. Να μη γίνει μια μηχανή που παράγει μετριότητες και βαρεμάρα και να μην πάει να διδάξει κάτι.

-Ποιές κατά την άποψή σας είναι οι δυσκολίες για τους συγγραφείς παιδικών βιβλίων στην Ελλάδα;

Να βρούνε ένα εκδότη τυπικό στις υποχρεώσεις του. Υποστηρικτικό. Είμαι πολύ τυχερός ως προς αυτό. Να βρούνε τα βιβλία τους μια θέση στο ράφι. Η παραγωγή είναι τρομακτική αριθμητικά.

-Η Marthe Robert έλεγε πως «Οι ιστορίες που μας αποκοιμίζουν είναι αυτές που μας κρατάνε πιο  ξύπνιους».  Τί μοναδικό έχουν τα παιδικά παραμύθια;

Ψιθυρίζουν κάτι όμορφο στην καρδιά μας. Τη βοηθούν να χτυπά πιο γλυκά.

-Ποιά θέματα πραγματεύονται τα παραμύθια σας;

Έναν άλλον τρόπο να κοιτάμε. Την έλλειψη. Την κοινή καταγωγή. Την αγάπη για την ίδια τη γλώσσα. Τις λέξεις. Τον Άλλον.

-Ποιο είναι το μήνυμα που θέλετε να περάσετε στους μικρούς σας αναγνώστες;

Δεν είναι μήνυμα. Είναι προτροπή και μάλλον περισσότερο ελπίδα. Γελάστε. Φχαριστηθείτε. Διασκεδάστε. Ξεκαρδιστείτε. Αναρωτηθείτε. Ψάξτε. Φανταστείτε. 

-Ταυτίζεστε με τους ήρωες των παραμυθιών σας;

Ταυτίζομαι με όλους τους ήρωες του κόσμου. Όχι μόνο τους δικούς μου.

-Ποια είναι τα μελλοντικά συγγραφικά σας σχέδια;

Να βγάλω ένα ακόμα παιδικό βιβλίο μέσα στο 2024 και να εκδώσω το 2^ο πεζό για ενήλικες το 2025. Μετά έχω δύο μυθιστορήματα να γράψω (ελπίζω).

Μικρό πρωινό Σαββατιάτικο ποίημα

Κ. Χαρίτος

Βιογραφικό σημείωμα

Ο Κυριάκος Χαρίτος γεννήθηκε στη Χαλκίδα και μεγάλωσε στην Αυστραλία. Σπούδασε στην Αθήνα και στην Αγγλία, όπου δούλεψε και ως ηθοποιός σε περιπλανώμενο θίασο physical comedy. Έχει γράψει πέντε παιδικά βιβλία: Φον Κουραμπιές εναντίον Κόμη Μελομακαρόνη, Το Βιβλίο των δικών σου Χριστουγέννων, Το Τραγούδι του Ύπνου (εκδόσεις Μεταίχμιο), Ο μικρός Μανού και το φεγγάρι (εκδόσεις Ποταμός), Το όλο και το λίγο (εκδόσεις Καστανιώτης), για τα οποία ήταν υποψήφιος για το Κρατικό Βραβείο Παιδικής Λογοτεχνίας και για το Κρατικό Βραβείο Εικονογραφημένου Βιβλίου. Έχει μεταφράσει παιδική λογοτεχνία και τις κωμωδίες του Αριστοφάνη σε κόμικς για τις εκδόσεις Μεταίχμιο. Το 2007 στη Δράμα βραβεύτηκε για το σενάριό της ταινίας «Εν Θερμώ». Το 2016 κυκλοφόρησε το ποιητικό του έργο Το Επί Ματαίω από τις εκδόσεις Κέδρος. Δημοσιεύει πεζά και ποίηση στα περιοδικά Οδός Πανός και Εντευκτήριο.